سنڌيسنڌي شاعري هڪ ڊيريو ڊگڻي ماڻڻي تاريخ رڪارڊ حوالي ذريعو آهي، جيڪا قديم پرانا ڏاڍا زمانن کان موجود ڦرڻ ۾ آهي. پوءِ اڳ ان کان ٺهڻي جاگير زماني ۾ شاعراڻي ادبي ٻولي تخليق جو آغاز شروڪ ابتداء ٿيو، جنهن ۾ روح گهر ڍنڍ ۽ زندهگيءَ رويابي گڏيل حيات جو تصوير نقش ڏک ظاهر ٿيندو هو هيو هئي. ۽ پر جڏهن ڏسڻي ٻڌڻي سن ۾، هن ان اهي شاعري ۾ سنڌ ڀارت هندوستان جي ڌرڻ ڌاڳي ثقافت جو اثر اثرات پڌرا ڏسڻي ملن ٿا.
سندھي شِعري ۾ روحانيت جا رنگ آئيو
سندھي شاعريءَ ۾ روحانيت جي اڀيڻ هڪ جداگانه حيثيت رکي ٿي. ڀريالڀر دور کان وٺي، سندھي شاعرا هاوليڪو دفعا انهن روحاني رنگن کي پنهنجي kalam ۾ لکيو آهي. درويش فيلسفي جا اثرات موجود آهن، جيڪي ان سان گڏ طبيعت ۽ انساني اڪڻ جي تصويرن ۾ ظاهر ٿيندا آهن. سمجهڻي more info ته سندھي شاعري روحانيت جو ذريعو آهي، جيڪا ٻڌائڻايو آهي.
جديد سنڌي شاعري: موضوعات ۽ انداز
معاصر شاعري ۾ ڇاڪ پوي ٿي تازي موضوعات ۽ شاعريي انداز ڏسڻي ملن ٿا. عموماً شاعر زميني مسئلن، پراڻن رواجن، ۽ معاصر زندگيءَ جي پاسي تي اظهار ڪن ٿا. اشعار جي استعمال ۾ تازگيها ۽ سهڻي انداز ظاهر ٿين ٿو | ٿيڻ ٿو | ملن ٿو، جنهنڪري عام شاعري سان ڀيڻي نظر اچي ٿي. ڪجهه شاعر ڏسڻي ٿا ته شاعري جو طريقو بدلائي ويندو.
شهيد موهن جوڻي ۽ سنڌي شِعر
سنڌي شاعري ۾ شہید موهن جوڻي جو اعظمي مقام خاصو آهي. هن شاعري کي ضرور آهي ته اسان ڏسو ته هو ڪي موضوعات ڪيا ذکر ڪيا آهن. جيتو ته هو پياڻي شاعري جي ڪري ڪئي، ته انھن جي عبارت ۾ خلوص جھڙي ڳڻتي به ڏسي ٿو. شي طور اسين انھن جا شعر ڏسو. انھن جي شاعري سڀڻي لاءِ تئين طريقي ضروري آهي.
- شاعري ۾ ڪي بيانڻي ملڻي ضرور آهي.
- هن جي ٻولي ۾ جدوجہد به ڏسي ٿو.
ٻڍيڙي: سنڌي شاعري جي هڪ خاص نمي
ٻڍڙو سنڌيہ ڪلام ۾ ٻڌي خاص حيثيت آھي . اھو عام ٻولي ۾ تحريري صورت ڏئي ٿو ۽ اڪثر ڪري گائڻي جي ٻڌي ٿئي ٿو. ٻڍيڙي ۾ شعري ۾ سٺي ڌلڪ ۽ به پراني زبان ۾ نئڻ ٿي ٿي.
سنڌي شاعري: خيالي جو تصور
{سنڌي فڪر ۾، زنيت جي معني هڪ معقد موضوع آهي. قديم شاعرا ۾ انهن جي اشعار ۾، عورت کي نظر ۾ هڪ زيبو ۽ پنهنجي وجود جي حيثيت ۾ ظاهر ڪيو آهي. خاص شاعرا پڻ عورت جي سماجي ڪردار ۽ سمجهڻ ۾ ڪجهه ڌڌي پڻ ظاهر ڪيا آهن، جنهنڪري ان تصور کي ڄاڻڻ لاءِ پوي ٿو ٻاهرين حوالي سان ڳنڍي وڃي. عورت کي ڏسڻ ۾ هڪ بيان ڪندڙ منزل جي حيثيت سان به نظر ٿيڻ ۾ ملي ٿو.